Des bêtes et des hommes//Ludzie i zwierzęta

Texte et photos by Gosh

Les Indiens ont un rapport assez spécifique aux animaux : ils sont très proches sans l’être vraiment. Ces deux mondes vivent à côté, les uns avec les autres. La faune indienne peut émerveiller, avec des animaux majestueux tels que les tigres, éléphants, ours, loups, panthères, singes, pythons… Rudyard Kipling leur a rendu hommage dans « Le Livre de la jungle ». Voulant jouer à Mowgli, nous nous sommes rendus dans une réserve de tigres au nord de l’Inde. Bon, notre effort à partir en jeep à 5 heures du matin n’a pas été bien récompensé, nous n’avons aperçu (de loin) qu’un troupeau de biches, et des empreintes de tigre au sol. Mais avant tout, il faut croire qu’ils y vivent, c’est cela la magie, comme dit Seb 😉 Par ailleurs, nous avons pu rencontrer un éléphant… en ville. Et croyez-moi, regarder un éléphant dans les yeux et toucher sa grosse peau rideuse, c’est une expérience des plus émouvantes et insolites que je connaisse. Comme dit Jozek, c’est comme s’il nous passait un message subliminal: « Je sais, je sais, ne t’inquiète pas, ça va aller ». A la campagne, on peut admirer souvent le paon dans toute sa splendeur, l’oiseau national indien, qui émet des cris assez singuliers et stridents.

Jest jedna rzecz (między innymi), która uderza nas w Indiach. Wygląda na to, że Hindusi mają dość specyficzny stosunek do zwierząt i natury, są z nimi bardzo blisko. Indyjska fauna może zadziwiać takimi majestatycznymi zwierzętami jak tygrysy, słonie, nasze, wilki, pantery, małpy, pytony … Rudyard Kipling złożył im hołd w „Księdze dżungli”. Chcąc zabawić się w Mowgliego, udaliśmy się do rezerwatu tygrysów na północy Indii. Cóż, nasz wysiłek wyjechania jeepem o 5 rano poszedł trochę na marne, bo udało nam się tylko zobaczyc (i to z daleka) stado jeleni, a po tygrysach tylko odciski łap… Ale jak mówi Seb, cała magia polega na tym, że się wierzy, że one tam są;) Poza tym spotkaliśmy słonia … w mieście. I uwierzcie mi, spojrzeć w oczy temu ogromnemu zwierzęciu i dotknąc jego grubej skóry jest bardzo poruszającym i niezwykłym doświadczeniem. Jak mówi Józek, to tak, jakby słoń przesyłał nam podprogową wiadomość: „Wiem, wiem, nie martw się, wszystko będzie dobrze”. Na wsiach można podziwiać w całej swej okazałości pawie, które wydają przenikliwe i bardzo dziwne odgłosy.

En Inde il existe des animaux sacrés, considérés comme réincarnation de dieux hindous. On vénère la vache, le rat, le tigre, le serpent. Par ailleurs, il suffit de regarder quelques uns des nombreux dieux, pour se rendre compte de cette relation privilégiée entre homme et animal. Voici la reine des animaux sacrés, la vache, qui représente le dieu Krishna sur Terre. Mère-Vache, qui donne son lait à tout le monde, même à ceux qui ne sont pas ses veaux. Hanuman le dieu-singe, symbole de force et de sagesse. Ganesh, une divinité possédant un corps humain avec une tête d’éléphant, symbole de prospérité et de la capacité à surmonter les obstacles. Il est peut-être le dieu le plus populaire de l’Inde, et nous on l’aime beaucoup aussi. Au Rajasthan, il y a un temple dédié aux rats. 20 000 rats y vivent, avec un gardien présent jour et nuit, qui prend soins d’eux (on n’y était pas, je ne sais pas pourquoi ;). Le cobra est aussi très populaire car il est lié à Shiva, le dieu de création et de destruction.  

W Indiach jest wiele świętych zwierząt, uważanych za reinkarnację indyjskich bogów. Czci się tutaj krowy, szczury, tygrysy, węże. Co więcej, wystarczy spojrzeć na niektórych bogów, aby zrozumieć tę uprzywilejowaną relację między człowiekiem a zwierzęciem. Oto królowa świętych zwierząt, krowa, która reprezentuje boga Krysznę na Ziemi. Krowa symbolizuje matkę wszechświata, żywicielkę. Hanuman, małpi bóg, symbol siły i mądrości. Ganesh, bóstwo o ludzkim ciele z głową słonia, symbol dobrobytu i umiejętności pokonywania przeszkód. Jest chyba najpopularniejszym bogiem w Indiach i my też go bardzo lubimy. W Radżastanie znajduje się świątynia poświęcona szczurom. Mieszka tam 20 000 szczurów z « opiekunem », który zajmuje się nimi w dzień i w noc (jeszcze tam nie byliśmy, nie wiem zupełnie dlaczego;). Kobra jest również bardzo popularna, bóg Shiva ma ją oplecioną na szyi.

Les animaux sont omniprésents dans la vie quotidienne des Indiens. Les vaches, ainsi que les cochons, singes, chiens, chèvres… On côtoie toute cette joyeuse compagnie tant dans les campagnes que dans les villes. Les animaux domestiques sont en liberté pour la journée et ils rentrent à l’étable pour la nuit. La vache défile avec grâce tel un mannequin au défilé de mode, avec un déhanché de ouf 😉 Habituée (ou anesthésiée) par la circulation, elle déambule de partout, mettant la pagaille dans la cacophonie déjà bien existante. Dans la ville les vaches mangent ce qu’elles trouvent – les pauvres… Parfois les gens les nourrissent, mais elles peuvent aussi chercher de la nourriture dans les poubelles et manger n’importe quoi (plastique, cartons..). C’est dur à voir, en vérité. Des fois, j’ai envie de prendre une vache dans mes bras, c’est tellement tendre. Actuellement, dans notre appart, nous jetons les déchets comestibles derrière la maison, qui sont aussitôt ramassés par les vaches et les chiens. Les chiens errants sont de partout, cherchant de la compagnie, et en se posant à nos côtés, comme si on était des potes. Ils sont calmes et amicaux, joueurs. Néanmoins, quand ils abusent, ils se prennent un coup de pied, il faut le dire. Et il y a plein de chiots adorables, que l’on a envie d’adopter.

Zwierzęta są wszechobecne w życiu codziennym Hindusów. Krowy, a także świnie, małpy, psy, kozy… Z całym tym radosnym towarzystwem ocieramy się zarówno na wsi, jak i w mieście. Najczęściej zwierzęta hodowlane wypuszczane są na wolność na dzień, a wieczorem same wracają do zagrody. Krowa paraduje po ulicach z wdziękiem jak modelka na wybiegu;) Przyzwyczajona (lub znieczulona) do ruchu ulicznego, jak to święta krowa, obija się wszędzie, wprowadzając niezłe zamieszanie już  i w tak istniejący jazgot. W mieście krowy żywią się tym, co znajdą (biedne stworzenia).  Często ludzie je dokarmiają, ale szukają też pożywienia w koszach na śmieci i jedzą co popadnie (plastik, karton …). Naprawdę trudno na to patrzeć. Obecnie w naszym Airbnb wyrzucamy jadalne odpady za dom, które są szybko zjadane przez krowy i psy. Bezpańskie psy błąkają sie wszędzie, szukając towarzystwa i czasami przysiadają się, jakbyśmy się znali. Przeważnie są przyjazne i spokojne. Ale kiedy przeciagną miarę, mogą zostać poczęstowane niezłym kopniakiem. Niech jeszcze wspomnę tylko o tych rozkosznych szczeniakach, które chciałoby sie wszystkie przygarnąć…

Quant aux singes, ces petits malins, il faut s’en méfier, car ils aiment réduire la distance entre homme et animal, et venir arracher de la nourriture. Combien de fois on nous a dit de fermer les fenêtres quand on sortait à l’extérieur ! C’est tellement amusant de voir les singes courir et sauter comme des gamins à la récrée 😉 Et les rapaces et chauves souris à New Dehli, par exemple ? Des petits cochonnets tout mignons qui se roulent dans la boue de terre rouge ? D’après ce que l’on a vu, beaucoup d’Indiens de confession hindou ne mangent pas de viande. Dans des restaurants, il existe des menus « veg et non veg », mais comment se procurer de la viande, à part du poulet? Je n’en ai pas vu (cela demanderait de connaître les circuits fermés et les mœurs locaux). Après avoir passé deux mois en Inde, nos enfants réclament au final « un steak tout rouge, eh ho, on n’est pas herbivore, nous », disent-ils. Moi je trouve, que ça fait du bien, de manger végétarien. Ça change, après les Balkans et le Caucase, où l’on dégustait de la viande à toutes les sauces. Bon, il est temps de se mettre à table, n’est-ce pas ? Bon appétit !

Jeśli chodzi o małpy, trzeba czasem na nie uważać, ponieważ lubią przychodzić i wyrywać z rąk jedzenie. Ileż razy kazano nam zamykać okna, kiedy wychodziliśmy na zewnątrz! Ale jaka frajda jest oglądać hordy ganiających się i skaczących małp, jak dzieciaki na przerwie;) A co powiecie o drapieżnych ptakach i nietoperzach wielkości kruka w New Delhi? Albo o tych rozkosznych prosiętach turlających się w czerwonym błocie ? Z tego, co widzieliśmy, wielu Hindusów (wyznających hinduizm) nie je mięsa. W restauracjach są menu „wegetariańskie i miesne”, ale jak zdobyć mięso na obiad, oprócz kurczaka, tego nie wiem. Po dwóch miesiącach spędzonych w Indiach nasze dzieci domagają się  „krwistego steka, precież nie jestesmy roślinożercami” – tak mówią. Mnie z kolei bardzo odpowiada wegetariańskie żarcie. Jaka zmiana po Bałkanach i Kaukazie, gdzie mięso było serwowane we wszystkich odmianach i na wszystkich stołach. To co, czas chyba coś przekąsić ? Smacznego!